Cilt 14, Sayı 3, Makale Koleksiyonu
Bu koleksiyon için kalıcı URI
Güncel Gönderiler
Öğe Osmanlı Devleti'nde demokratikleşme hareketleri(Aksaray Üniversitesi, 2022) Güzeldağ, Fırat; Akyıl, Laçinnsanoğlu dünyada her ne kadar birey olarak bulunsa da var olduğu ilk andan günümüze kadar içgüdüsel sebepleri bir kenara bırakırsak sosyal, ekonomik, siyasi ve kültürel nedenlerle bir arada yaşama, örgütlenme ve düzen kurma ihtiyacı hissetmiştir. Toplumun sahip olduğu doğrular, değerler, ihtiyaçlar, zorunluluklar zaman içerisinde farklı olduğundan dolayı da geliştirilen çözüm önerileri de zaman içerisinde değişiklik göstermiştir. İnsanlar, her türlü siyasi ve ekonomik sınıflandırmadan bağımsız olarak en sade haliyle yöneten ve yönetilenlerden oluşurken, sahip oldukları yönetim biçimleri de her toplum için, Türkler dâhil, tarih boyunca toplumun ihtiyaçlarına ve içinde bulunduğu sosyal ve kültürel unsurlara göre şekillenmiştir. Günümüze gelindiğinde ise en itibarlı yönetim şekli, Antik Yunan’da ilk defa tecrübe edilen ama sonradan değeri anlaşılan yönetim şekli demokrasi olmuştur. Avrupa’da yaşanan Rönesans, Reform ve Aydınlanma Dönemi sonrasında yaşanan gelişmeler demokrasi kültürünü Avrupa’da güçlendirmiştir. Osmanlı Devleti de gelişmelerden farklı bir şekilde de olsa etkilenmiş, karşılaştığı sorunları aşmak için Batı’daki gelişmeleri örnek alarak birtakım ıslahatlar yapmaya girişmiştir. Bu çalışmada, ilk olarak yönetim, devlet ve demokrasi kavramlarından kısaca bahsedilmiştir, Türklerde demokrasi ve özgürlük düşüncesi ele alınmıştır ve son olarak Osmanlı’da yeniliklere ve demokratikleşmeye yönelik atılan adımlara ilişkin değerlendirmelerde bulunulmuştur.Öğe Evaluation of customer complaints for online food ordering web sites using the MARCOS method(Aksaray Üniversitesi, 2022) Demirtaş, Mehmet CanCustomer complaints against businesses are considered as communication that provides the chance to identify and resolve the factors limiting competition in the current situation by allowing direct market data to be obtained. However, the concept of complaint inherently contains negative feedback, so the numerical increase that may occur in complaints also brings into account the errors that occur in the activities of the enterprises. For this reason, a correct complaint management process should be planned for businesses to provide a customer-oriented competitive advantage. This study aims to evaluate and analyze customer complaints about companies named "getir, yemeksepeti, tiklagelsin, and Trendyol Yemek" operating in the field of online food ordering in Turkey, by obtaining the data from the website named "sikayetvar". The MARCOS Method (Measurement Alternatives and Ranking according to the COmpromise Solution), which is among the multi-criteria decision-making techniques in recent years, has been used in the analysis process, in which thirteen criteria are used in total and the most recent 500 orders of each company are taken into consideration. As a result of the study, it was found that the ranking of the companies in terms of complaint management is "yemeksepeti, tiklagelsin, getir, and trendyol yemek".Öğe Covid-19 sürecinde hemşirelik öğrencilerinin mesleki güdülenme düzeyleri(Aksaray Üniversitesi, 2022) Öngel, Gökten; Gençer Çelik, GülşahAraştırma hemşirelik alanında eğitim alan öğrencilerin mesleki güdülenme düzeylerinin ve mesleki güdülenme profillerinin tespit edilmesi amacıyla yapılmıştır. Araştırmanın örneklemi İstanbul ilindeki iki vakıf yükseköğretim kurumundaki 361 öğrencidir. Öğrencilerin mesleki güdülenme profillerinin belirlenmesi için K-ortalamalar analizi kullanılmıştır. Analizler sonucunda öğrencilerin yüksek düzeyde içsel ve dışsal güdülenmeye sahip oldukları tespit edilmiştir. Bunun yanında öğrencilerin olumsuz güdülenme düzeyleri düşük seviyededir. Öğrencilerin mesleki güdülenmeleri açısından üç farklı profile sahip oldukları tespit edilmiştir. Araştırma sonucunda öğrencilerin büyük bir kısmının olumlu mesleki güdülenme profiline sahip olduğu tespit edilmiştir. Öğrencilerin çok küçük bir kısmı düşük mesleki güdülenme düzeyine ait profilde yer almıştır. Son olarak olumsuz güdülenme düzeyi içsel ve dışsal güdülenmeleri ile olumsuz ve düşük düzeyde ilişkilidir. Araştırma sonucunda elde edilen bulgular öğrencilerin gelecek planlamaları açısından ve mesleki eğitimin geliştirilmesi açısından önemlidir.Öğe İşletmelerin dijital dönüşüm yolculuğunda liderlik: transformasyonel (Dönüşümcü) liderlikten dijital liderliğe(Aksaray Üniversitesi, 2022) Telli, EdaTeknolojinin getirdiği yenilikler ve gelişmelerle çalışma hayatındaki değişimler işletmeleri yakından etkilemektedir. Günümüzde işletmeler faaliyetlerinde sürdürülebilirliği sağlamak için dijitalleşmeyi iş süreçlerine entegre edebilmesi gerekmektedir. Böylelikle dijitalleşmenin sunduğu fırsat ve gelişmelerle birlikte dijital teknolojileri kullanarak dijital dönüşümü gerçekleştirebilen işletmeler, iş süreçlerinde verimlilik sağlayacak ve uzun dönemde varlığını sürdürecektir. Bu açıdan bakıldığında bugünün işletmeleri, dijital teknolojiyi kullanabilecek, yönetebilecek, yeniliğe ve yaratıcılığa açık, değişimi sağlayabilecek ve dolayısıyla işletmeyi geleceğe taşıyacak liderlere ihtiyaç duymaktadır. Son yıllarda liderlik ile ilgili çalışmalara bakıldığında dijital liderliği kavramsal ya da kuramsal açıdan inceleyen pek çok çalışmanın olduğu görülmektedir. Bu çalışmanın amacı, küresel çapta yaşanan değişim ve gelişmelerin beraberinde getirdiği dijitalleşmenin etkilerini işletmelerin dijital dönüşüm yolculuğunda liderlik bakış açısıyla incelemek ve öneriler getirmektir. Ayrıca dijital liderliğin kuramsal temeline dayandığı düşünülen dönüşümcü liderlik ve dijital liderlik yaklaşımlarının rolünü ilgili yerli ve yabancı literatürde yer alan kaynaklarla incelenerek ve artan önemi nedeniyle dijital liderliğin net çerçevesinin çizilmesini sağlamaktır.Öğe Ekip çalışması algısının iç girişimciliğe etkisi: hemşireler üzerine bir araştırma(Aksaray Üniversitesi, 2022) Soysal, Abdullah; Çakır, MehmetBu araştırmada, yoğun bakım hemşirelerinde ekip çalışması algısının iç girişimciliğe etkisinin olup olmadığını ortaya koymak amaçlanmıştır. Araştırma Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Sağlık Uygulama ve Araştırma Hastanesi ile Kahramanmaraş Necip Fazıl Şehir Hastanesinde çalışan yoğun bakım hemşireleri üzerinde uygulanmıştır. Toplam 176 yoğun bakım hemşiresinden anket yöntemi aracılığıyla toplanan veriler frekans analizi, bağımsız örneklem t- testi, ANOVA testi, korelasyon ve regresyon analizleri ile incelenmiştir. Araştırma sonunda elde edilen bulgulara göre ekip çalışması ile iç girişimcilik arasında pozitif yönlü zayıf fakat anlamlı bir ilişkinin olduğu saptanmıştır. Araştırmada katılımcıların ekip çalışması algısının iç girişimciliğe etkisi üzerinde pozitif yönlü ve anlamlı bir etkisinin olduğu tespit edilmiştir. Ayrıca demografik değişkenlerden sadece yaş değişkeni ile iç girişimcilik ölçeği arasında anlamlı bir farklılık olduğu sonucuna ulaşılmıştır.Öğe İki taraflı piyasalarda piyasa gücü(Aksaray Üniversitesi, 2022) Kar, Mikailİki taraflı piyasalar, platform olarak isimlendirilen firmalar aracılığıyla talep yapıları birbirinden farklı ve aralarında dolaylı ağ etkileri bulunan birden fazla farklı guruba eşanlı olarak hizmetin verildiği piyasalardır. Bu piyasaların çok yönlü yapısı, taraflar arasındaki dolaylı ağ etkileri ve fiyat yapısının işlem hacmi üzerindeki etkisi gibi özellikleri geleneksel piyasalar için geçerli olan birçok kabulün yeniden tartışılmasını ve değerlendirilmesini gerektirmiştir. Dolayısıyla iki taraflı piyasaların analiz ve değerlendirilmelerinde bu piyasaların kendine has karakteristiğini dikkate alarak yeni yol ve yöntemlerin tercih edilmesi ve/veya geleneksel yaklaşımların uyarlanarak kullanılması gerekmektedir. Bu noktada bu çalışma iki taraflı piyasalarda rekabet politikasının öne çıkan başlıklarından birisi olarak piyasa gücü konusunu literatürdeki son gelişmelerle ele almakta ve geleneksel yaklaşımdan farklılaşan özelliklerini tartışmaktadır. Çalışma amacı doğrultusunda dolaylı ağ etkileri, ölçek ekonomileri ve kullanım şekilleri gibi iki taraflı piyasalarda piyasa gücünün kaynaklarını ve pazar payları, Lerner Endeksi ve karlılık gibi iki taraflı piyasalarda piyasa gücünün göstergelerini detaylı olarak incelemektedir.Öğe Demografik özellikler (Eğitim Düzeyi ve Kıdem) kapsamında çalışanların iş tatmini ve takım iklimi algıları: bir alan araştırması(Aksaray Üniversitesi, 2022) Okumuş, Mustafa Tuncer; Bakan, İsmailtatmini ve takım iklimi çalışanların üretkenliği ve yenilikçiliği için önemli olan iki konudur. Bu araştırmada iş tatmini ve takım ikliminin demografik özelliklere göre farklılık gösterip göstermediği incelenmiştir. Bu amaçla, Kahramanmaraş İtfaiye Müdürlüğünde görev yapan 213 çalışan üzerinde anket uygulanmıştır. Çalışanların iş tatmini ve takım iklimi algılarının demografik özelliklerine göre farklılıklarını belirleyebilmek amacıyla tek yönlü varyans analizi (ANOVA) kullanılmıştır. Araştırma neticesinde, çalışanların iş tatmini ve takım iklimi algılarında, demografik özelliklerine bağlı olarak anlamlı farklılıklar oluştuğu belirlenmiştir. Araştırmanın iki temel değişkeni olan iş tatmini ve takım iklimine yönelik algıların, çalışanların eğitim düzeyi ve kıdem faktörlerine göre farklılık oluştuğu bulgusu elde edilmiştir.Öğe Çok kriterli karar verme yöntemleri ile bir mermer fabrikası için kesintisiz güç kaynağı seçimi(Aksaray Üniversitesi, 2022) Yenilmezel, Simge; Ertuğrul, İrfanElektrik kesintilerinin bazı dönemlerde artması hem bireysel hayata hem de kurumsal hayata zarar vermektedir. İşletmelerde elektrik kesintisi işlerin aksamasına ve gecikmelerin oluşmasına neden olabilmekte ve sonuç olarak maliyetlerde artış gözlemlenmektedir. Bu durumda oluşabilecek zararları en aza indirmek için işletmeler kesintisiz güç kaynağı satın almaktadır. Bu satın alma gerçekleşirken işletmeler kendi kriterlerine en uygun ve en verimli olacak şekilde güç kaynağını almayı hedeflemektedir. Karmaşıklığın düşük seviyede olduğu durumlarda seçimler kolay olabilmektedir. Ancak alternatif ve kriter sayısının artmasıyla seçimi kolaylaştırmak üzere çok kriterli karar verme yöntemlerinden yararlanmak mümkündür. ÇKKV yöntemleri ile kriterlerin öncelikleri belirlenebilmekte ve alternatiflerde en iyi şekilde sıralanabilmektedir. Bu çalışmada en uygun seçim yapılırken objektif ağırlıklandırma yöntemlerinden olan IDOCRIW yöntemi ile öncelikler belirlenecek MARCOS ve COCOSO yöntemleri ile alternatifler sıralanacak ve son karar Borda sayım yöntemine göre verilecektir. Bu çalışmada kullanılacak olan yöntemler literatürde yeni yer edinmiş ve birbiriyle karşılaştırılabilir olduğundan özgünlük taşımaktadır.Öğe Avrupa bankacılık endeksi volatilitesinin Garch modelleri kullanılarak modellenmesi(Aksaray Üniversitesi, 2022) Köycü, ErolBu çalışmada, Avrupa bankacılık endeksinin Euro para birimi üzerinden fiyatlamasını gösteren Indexstoxx endeksinin (Euro Price-SX7E) volatilite modelinin ve volatilite yapısının belirlenmesi amaçlanmıştır. Bu amaç doğrultusunda, 2015 – 2019 dönem aralığında günlük veriler kullanılarak bir veri seti oluşturulmuştur. Verilerin ilk olarak doğal logaritması alınmış ve sonrasında mevsimsel etkiden arındırılmıştır. Endeksin volatilite yapısını tespit etmek amacıyla asimetriyi ölçen ve ölçmeyen dört farklı model test edilmiştir. Test edilen modeller arasında en uygun model olarak GARCH (1,2) modeli belirlenmiş ve modelin volatilite hesaplamaları ve sınamaları yapılmıştır. Volatilite test sonuçlarına göre, seride volatilite ısrarcılığı yüksek olmakla birlikte, endekse gelen şokların %7’si geçmiş dönem şoklarından gelmektedir. Elde edilen bir diğer önemli sonuç ise bir önceki dönem şoklarının mevcut dönem üzerindeki etkisi %90.8 gibi yüksek bir orandır. Çalışmada son olarak endekse gelen bir şokun kaç gün sürdüğü, diğer bir deyişle dışarıdan gelen bir şoku endeks kaç gün üzerinden atamıyor sorusuna cevap aranmış ve 40.64 gün olarak bulunmuştur.Öğe Devlet okullarındaki idari yöneticilerin okul seçimlerinin bulanık DEMATEL yöntemi ile incelenmesi(Aksaray Üniversitesi, 2022) Güler, Abdülkerim; Demirkaya, HüseyinKarar verme, birden fazla seçenek içinden en uygun olanın seçilmesi olarak ifade edilmektedir. Karar verme durumunda; karar vericilerin tecrübeleri, objektif yargıları, stratejik amaçları göz önüne alındığı gibi birden çok nicel ve nitel kriterlerin de bu sürecin içinde olduğu görülmektedir. Bazı durumlardaki karmaşıklıklardan ve çevrede olan belirsizliklerinden dolayı bulanıklık ifadesi kullanılmaktadır. Buna göre bulanık mantık, değişik türlerdeki belirsizliklerin ve bulanıklığın modellenmesine yardımcı olmaktadır. Değişik durumlarda farklı sonuçların elde edilebileceği ihtimalinden dolayı bulanık mantık kullanılmaktadır. Bu çalışmada kriterler arasındaki etkileşimin nicel olarak açıklanması zor olduğundan Çok Kriterli Karar Verme Yöntemlerinden(ÇKKVY) DEMATEL yöntemi bulanıklaştırılarak kullanılmıştır. Bu çalışmanın amacı, Sivas ilindeki Milli Eğitim Bakanlığı’na bağlı Devlet Okullarındaki idari yöneticilerin okul tercihlerinde hangi kriterlere göre seçim yaptıklarının konu ile ilgili uzman görüşleri doğrultusunda Bulanık DEMATEL yöntemi ile ele alarak, kriterlerin öncelik sıralamalarını, etkileyen ve etkilenen ilişkilerini ve önemlerini incelemektir. Uzman görüşleri için Sivas’ta Milli Eğitim Bakanlığına Bağlı Devlet Okullarında idari yönetici pozisyonunda görev yapan okul müdür ve müdür yardımcılarından oluşan 10 uzman görüşlerinden yararlanılmıştır. Verilerin toplanması için, kriterlerin ikili karşılaştırmasının yapıldığı 6x6 matris kullanılmıştır. Çalışmanın sonucunda, kriterlerden en önemli kriterin “Okuldaki mevcut öğrenci sayısı” kriteri olduğu, yani diğer kriterleri etkileyen kriter olduğu, diğer kriterlerin ise sırasıyla, “okuldaki mevcut öğretmen sayısı”, “Okulun ilkokul ve ortaokulun beraber veya ayrı olması durumu”, “Okuldaki eğitimin tam gün eğitim veya ikili öğretim(sabahçı-öğlenci) olması durumu”, “Okulun ikametgâha uzaklığı” ve “Okulun il merkezine uzaklığı” kriterinin takip ettiği sonucuna ve en son kriterin diğer kriterler tarafından etkilenen kriter olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Bu sonuçlara göre “Okuldaki mevcut öğrenci sayısı “ kriteri diğer kriterlere göre idari yöneticilerin okul tercihlerinde önemli bir yere sahiptir.