Şehir güvenliği bağlamında Osmanlı Devleti’nde gece bekçileri: Asesbaşı Ve Asesler

Yükleniyor...
Küçük Resim

Tarih

2020

Dergi Başlığı

Dergi ISSN

Cilt Başlığı

Yayıncı

Aksaray Üniversitesi

Erişim Hakkı

info:eu-repo/semantics/openAccess

Özet

Osmanlı Devleti’nin teşkilat yapılanmasını oluşturan kurumlar, sadece incelendikleri devrin değil, uzun bir geçmişin izini taşırlar. Teşkilat yapıları, aslında, devletlerin kaderini belirleyen yegâne unsurlardır. Çünkü bu yapıyı oluşturan kurumlar, adeta devletin omurgasını oluştururlar. Güvenliğin temini amacıyla teşekkül eden kurumlar ise devlet omurgasının en önemli şubelerinden birisini meydan getirirler. Çünkü güvenlik, insanoğlunun en temel ihtiyaçlarının başında gelir. Aynı zamanda, güvenliğin temini amacıyla teşekkül eden kurumlar, halk ile sıkı ilişki içerisinde bulundukları ve dolayısıyla içtimâî hayata dair birçok noktayı da gözler önüne sermeleri açısından tarih araştırmalarında kıymetli bir yere sahiptirler. İşte bu minvalde, uzun bir geçmişe sahip olan ve Osmanlı Devleti’nde güvenliğin temini maksadını taşıyan kurumlardan birisi de Asesbaşılık kurumudur. Asesbaşılık kurumu, “bekçi” manasına tekabül eden aseslerden ve başlarında Yeniçeri Ocağı’nda bölük kumandanı vasfında olan Asesbaşı’dan müteşekkil idi. Asesbaşı ve aseslerin, Subaşıların emrinde çalıştığını ve özellikle de asayiş ile ilgili vazifeleri bakımından ona karşı sorumlu olduğunu görmekteyiz. Aynı zamanda asesbaşılar, Subaşıların tayinlerinde olduğu gibi, ilk başlarda kadıların teklifi üzerine –uygun görmesi halindebizzat padişah tarafından tayin edilirken; bir müddet sonra sancakbeylerinin uygun gördüğü kimseler arasından tayin edilmesi usulüne dönüştüğü anlaşılmaktadır. Asesbaşıların Yeniçeri ocağındaki konumu ve gece bekçisi olarak Subaşı’ya bağlı asayiş görevinden dolayı vazifeleri iki kısma ayrılmaktaydı. Bu vazifelerini açıklamadan önce belirtilmesi gereken bir husus vardır. Şöyle ki, Osmanlı Devleti, -merkez ve taşradaki- asayiş kuvvetlerini oluşturan teşkilatlanmasını Yeniçeri Ocağı bünyesinde şekillendirmiştir.

Açıklama

Anahtar Kelimeler

Gece Bekçileri, Asesbaşı Ve Asesler

Kaynak

Genç Kalemler Tarih Araştırmaları Dergisi

WoS Q Değeri

Scopus Q Değeri

Cilt

6

Sayı

7

Künye